سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی عبارت است از سرمایه‌گذاری که مستلزم یک رابطه بلند مدت ونشان دهنده مافع پایدار و کنترل واحد اقتصادی مقیم دیگر، سرمایه‌گذاری انجام شده در کشور میزبان به صورت شعبه فرعی بنگاه مادر است. فارق از معیار تمایز بین دو دوره بلند مدت و کوتاه مدت باید خاطر نشان کرد که از نقطه نظر تعریف دوره‌های زمانی مالی، بلند مدت بودن یکی از ویژگی‌های مهم تبعی آن است. 

 

 

 

روش‌های جذب سرمایه‌گذاری خارجی در جهان

جذب سرمایه‌گذاری در کشورهای مختلف به روشهای گوناگون صورت می‌گیرد. برای دستیابی به سرمایه‌گذاری خارجی استفاده از روش وامگیری دولت از کشورها و نهادهای ملی خارجی برای اجرای برنامه‌های خود و روش جذب سرمایه‌های مستقیم خارجی معمول است. به عنوان مثال کشورهای آمریکای لاتین بیشتر از روش اول یعنی روش وامگیری استفاده می‌نمایند و کشورهای جنوب آسیا جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی را ترجیح می‌دهند. اما تجربه شکست گروه اول و موفقیت بیشتر کشورهای گروه دوم استفاده از سرمایه‌گذاری خارجی را معقول‌تر می‌نماید. نمونه بارز موفقیت گروه دوم (استفاده از سرمایه‌گذاری خارجی) کشور قطراست، نزدیک به دو دهه از فعالیت‌های توسعه‌ای قطری‌ها در پارس جنوبی می‌گذرد و امروزه این کشور با استفاده از ذخایر میدان مشترک پارس جنوبی و قراردادها و سرمایه‌گذاریهای عظیم انجام شده از سوی شرکتهای ژاپنی کره جنوبی و آمریکایی به بزرگترین صادر کننده (گاز طبیعی مایع) تبدیل شده است. 

 

 

 

 

 

بحران جهانی باعث کاهش سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در بیشتر کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه شده و حجم کلی این شاخص را از ۱۷۷۱ میلیارد دلار سال ۲۰۰۸ به ۱۱۱۴ میلیارد دلار در سال ۲۰۰۹ کاهش داد؛ در حالی که این شاخص در سال ۲۰۰۷ معادل ۲۱۰۰ میلیارد دلار بود. بزرگ‌ترین مقصد سرمایه‌های خارجی در سال ۲۰۰۹ کشور آمریکا بود که ۱۳۰ میلیارد دلار جذب داشت؛ اگر چه نسبت به ۳۸۰ میلیارد دلار سال ۲۰۰۸ سقوط شدیدی داشت.

 

 

 

ایران توانسته است در سال ۲۰۱۱ به میزان ۴ و ۲ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری را در کشور جذب کند که پس از هند، با رقم ۳۲ میلیارد دلار، جایگاه دوم را در میان کشورهای منطقه آسیایی جنوبی به دست آورده است؛ این رقم نسبت به سال پیش از آن با افزایش ۱۳ و ۷ درصدی روبه‌رو شده است..همچنین آمارهای آنکتاد نشان می‌دهد، در میان دوازده کشور خاورمیانه‌ای، ایران رتبه سوم از نظر حجم سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی را از آن خود کرده است؛ عربستان با رقم ۱۶ میلیارد دلاری از این نظر در رتبه نخست، امارات با ۷ و ۶ میلیارد دلار در رتبه دوم و ایران با ۴ و ۱۵ میلیارد دلار در رتبه سوم قرار گرفته‌اند. 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست مطالب
سرمایه‌گذاری خارجی    6

2ـ1 توضیح و تبیین سرمایه‌گذاری خارجی    6

2ـ1ـ1 تاریخچه سرمایه‌گذاری خارجی    7
2ـ1ـ2 تاریخچه سرمایه‌گذاری خارجی در ایران    7
2ـ1ـ3 تعریف سرمایه‌گذاری خارجی    9

2ـ1ـ4 تعریف برخی سازمان‌های بین‌المللی از سرمایه‌گذاری خارجی    10

2ـ1ـ5 روشهای جذب سرمایه‌گذاری خارجی در جهان    11
2ـ1ـ6 سرمایه‌گذاری خارجی در جهان و جایگاه ایران    12
2ـ1ـ7 اهداف سرمایه‌گذار و سرمایه پذیر    14

2ـ2 اهمیت جذب سرمایه‌گذاری خارجی در صنعت نفت ایران    18

2ـ2ـ1 سرمایه‌گذاری خارجی و توسعه اقتصادی    20
2ـ3 مقررات قانونی حاکم بر سرمایه‌گذاری خارجی در صنعت نفت    23
2ـ3ـ1 قانون اساسی    23

2ـ3ـ2 قانون تشویق و حمایت از سرمایه‌گذاری خارجی و آئین نامه اجرایی آن    26

2ـ3ـ3 قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه    31
2ـ3ـ4 قانون نفت 1366 اصلاحی 1390    32
2ـ3ـ5 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت    33
2ـ3ـ5ـ1 صدور پروانه    34
2ـ3ـ5ـ2 مشارکت با بخش خصوصی داخلی و خارجی    35
2ـ3ـ6 سرمایه‌گذاری خارجی و اقتصاد مقاومتی در صنعت نفت    36

2ـ3ـ7 تهدیدها و فرصتها در سرمایه‌گذاری خارجی    39

منابع و ماخذ    43